Ik wil mijn erfgenamen wijzigen, kan ik het testament verscheuren?

8.4
Pablo van Klinken is notarieel jurist en ondernemer. Al jaren actief op het snijvlak tussen juridische dienstverlening, informatie en technologie. Zeer succesvol in het opzetten van commercieel werkende nieuwe initiatieven. Drijvende kracht achter DoeHetZelfNotaris. Afgestudeerd aan de Universiteit van Amsterdam in Nederlands Recht.
Ik wil van mijn testament af. Kan ik mijn testament verscheuren?

Je kan altijd je testament verscheuren. Dat heeft juridisch geen enkel effect helaas. Wil je van een testament af? Dan moet je dat formeel herroepen bij de notaris. Die registreert dat in het centrale register, waar nu vastligt dat jij een testament hebt.

Erfgenamen wijzigen, testament verscheuren?

Royement of Doorhalen

Je kunt altijd je testament verscheuren. Misschien voelt dat wel lekker. Juridisch heeft dit geen effect. Je testament staat namelijk ingeschreven in het Centraal Testamenten Register (CTR). De notaris die het heeft opgesteld bewaart een exemplaar. Als je het testament gaat herroepen dan wil de notaris graag het oude exemplaar zien. Wacht dus nog even met verscheuren.
Om het testament te herroepen kun je twee dingen doen:

  • Je testament herroepen Dat kan gelden voor het hele testament of voor een deel, zoals het schrappen van een erfgenaam. De herroeping gaat via de notaris. De herroeping wordt ingeschreven in het register. Daardoor is duidelijk dat het eerder opgenomen testament is herroepen.
  • Een nieuw testament maken, daarmee wordt automatisch het oude testament herroepen. De eerste zin van ieder testament is namelijk: “hiermee herroep ik alle eerder gemaakte testamenten en andere wilsverklaringen.”

Conclusie

Conclusie: je kunt je testament verscheuren. Maar doe dat pas nadat je het juridisch hebt geregeld bij de notaris. Overweeg trouwens altijd of je niet nog bepaalde onderdelen van het testament in stand wilt laten. Denk dan aan de benoemde executeur bijvoorbeeld.

Hoe vind je een oud testament?

Als je een oude testament niet kan vinden zijn er verschillende manieren om dat zelf uit te zoeken. Je kan ook een notaris, tegen betaling, om hulp vragen.

Testament kwijt

Ergens rond 1987 hebben wij een testament laten opmaken. Graag zouden we een aanvulling doen, maar helaas is het testament thuis nergens meer te vinden. Is er toch een mogelijkheid dat we via deze site iets kunnen wijzigen?

Testament met zegel

Er is altijd een kopie van jouw testament. De notaris die het maakte en daarna zijn opvolger is verplicht dit te bewaren. Iedere notaris kan het bestaan van een testament opvragen bij het CTR (centraal testamenten register) en bij welke notaris dat exemplaar ligt. Hij kan dan een afschrift vragen. Is er geen notaris dan liggen de hele oude testamenten centraal in een depot.

Voor dat afschrift moet de notaris betalen aan de notaris die het opstuurt (en zoekt in zijn kluis etc.). Die kosten kunnen oplopen tot € 75,– De notaris rekent die kosten aan jullie door.

Dat twintig jaar bewaren in een brandveilige kluis is een van de kosten die een notaris heeft aan een testament. Deze kosten zijn vaak niet bekend bij de mensen.

Zelf op zoek

Het goedkoopste is als je zelf nog weet bij welke notaris het testament ligt. Is die notaris niet meer te vinden, of met pensioen? Dan kan je online zoeken in het opvolgersregister. Dat is een register van de KNB. Hierin kun je zien wie de huidige opvolger is van de oorspronkelijke notaris.

Bij oude testamenten beter opnieuw beginnen

Het wijzigen van een testament dat oud is, van voor 2003 is af te raden. Sinds die tijd zijn er twee grote wetswijzigingen geweest in het erfrecht. Jouw testament zou daar helemaal op aangepast moeten worden. Dat wordt een kostbare zaak. Het is veel goedkoper en eenvoudiger een nieuw testament te maken. Daarmee vervalt ook het oude testament.

Ik ga in het buitenland trouwen. Nu gaan wij dit doen onder huwelijkse voorwaarden. Is het mogelijk deze voorwaarden ook in Nederland te laten gelden?

Nee, dat kan niet. Als jij een huwelijk sluit in het buitenland, is het recht van dat land van toepassing.

Trouwen in het buitenland

buitenland

Een huwelijk wordt gesloten naar het recht van het land waar je trouwt. Dus als jij een officieel huwelijk laat sluiten in Indonesië is daar Indonesisch huwelijks vermogensrecht op van toepassing. Dat is anders als het huwelijk in Nederland wordt gesloten en je in Indonesië alleen een ceremonieel huwelijk doet.

Huwelijkse voorwaarden opstellen

Huwelijkse voorwaarden zijn een aanvulling op Nederlands recht. De voorwaarden gaan dus uit van een basis in Nederlands recht. Je kunt niet zomaar Nederlandse huwelijkse voorwaarden hangen aan het recht in het buitenland.

Gevolgen

De keuze die je maakt voor het recht waaronder je trouwt is heel bepalend bij een latere echtscheiding, de nationaliteit van je kinderen en een mogelijke erfenis. Denk hier dus goed over na.

Donald en Melanie gaan trouwen in Las Vegas

Het Nederlandse stel Donald en Melanie uit Almere zijn op vakantie in Las Vegas. Zij besluiten te gaan trouwen in een hotel. Dat is een officieel huwelijk dat binnen één dag geregeld kan zijn. Wat zij zich niet realiseren is dat zij nu getrouwd zijn naar het recht van Las Vegas. Zij zijn nu getrouwd naar het recht van Nevada. Dit huwelijk wordt in de hele wereld erkend. De exacte inhoud van hun huwelijksrechten is nu niet bekend, want de bekendheid met het recht van Nevada is niet zo groot.

Het internationale huwelijksvermogensrecht

Nederland past sinds 2019 de regels van de EU Huwelijksvermogensrechtverordening toe (ook bij niet-EU-rechten). Die zegt grofweg:

Je huwelijksvermogensstelsel wordt bepaald door:

  • het recht van het land van je eerste gewone verblijfplaats na het huwelijk,
  • of (als dat er niet is) het land van je gemeenschappelijke nationaliteit,
  • of (als dat er ook niet is) het land waarmee je het nauwst verbonden bent.

Als jullie na het trouwen in Las Vegas direct in Nederland gaan wonen, is de kans groot dat Nederlands recht alsnog van toepassing wordt op het vermogen.

Kan je een rechtspersoon oprichten als je nog minderjarig bent?

Nee, een minderjarige kan geen rechtspersoon oprichten.

Rechtspersoon oprichten als minderjarige

Brief

In beginsel ben je minderjarig en ben je voor de wet handelingsonbekwaam. Je mag wel een brood kopen of een fiets. Maar dergelijke grote rechtshandeling, zoals een rechtspersoon oprichten, kun je niet zelfstandig uitvoeren. Je hebt toestemming nodig van je ouders. Zij zijn namelijk ook 100% aansprakelijk voor jouw handelen.

Met handlichting kan het wel

Je kan hier onderuit komen door bij de kantonrechter te verzoeken om een handlichting. Specifiek voor het oprichten van een stichting als minderjarige is er een stappenplan op www.stichting.nl

Lees ook meer op de sites van Het Ondernemersplein of De Rechtspraak.

Je kan in ieder geval geen rechtspersoon via onze site oprichten . Er komt namelijk wel meer werk bij kijken dan de standaardsituatie. Zo moet de notaris alle documenten controleren die met de handlichting te maken hebben.

Ik heb de erfenis aanvaard, kan ik die nu nog verwerpen?

Nee, dat is niet mogelijk. Als je eenmaal hebt aanvaard kan je niet daarna nog verwerpen. Andersom kan het ook niet. Je kan niet eerst verwerpen en daarna alsnog aanvaarden.

Erfenis later alsnog verwerpen

erfenis alsnog verwerpen

Een erfenis aanvaarden is een eenmalige beslissing die niet kan worden herroepen. Dat kan in de praktijk dus vervelend uitpakken. Het kan zijn dat er onverwachte schulden in de erfenis zitten, of bijvoorbeeld zwart geld met de daarbij behorende belastingschulden. Dat wil zeggen dat je dan door de erfenis aan te nemen, aansprakelijk bent geworden voor al die schulden.
Er gaan wel stemmen op in de politiek om hier verandering in aan te brengen. Tot op heden is dat toekomstmuziek.

Besluit is onherroepelijk

Een erfenis aanvaarden hoef je niet schriftelijk te doen. Puur door te handelen kun je al een erfenis hebben aangenomen.
Als je de erfenis hebt verworpen dan kun je die niet daarna weer aanvaarden. Dit besluit is dus onomkeerbaar. Zoals alle besluiten die je kunt nemen.

Vraag je een verklaring van erfrecht aan dan zal de notaris jou expliciet vragen of je de erfenis gaat aanvaarden.

Erfenis aanvaarden onder voorwaarden

Bij twijfel kun je de erfenis beneficiair aanvaarden. Je laat dan een beschrijving van de erfenis maken. Op basis daarvan maak je dan de keuze. Maar let op, het maken van een dergelijke beschrijving kost wel geld.

Het beneficiair aanvaarden en het verwerpen van een erfenis moet je doen bij de rechtbank in de plaats waar het overlijden plaats vond.

Is mijn ex nog mijn erfgenaam?

Dat hangt van de situatie af. Zonder testament is je ex geen erfgenaam. Soms kan de ex via de kinderen alsnog over de erfenis beschikken. Had je wel een testament, dat is niet automatisch vervallen door een echtscheiding. Kijk dat dus goed na en trek het eventueel in.

Erfenis naar mijn ex?

Gescheiden of uit elkaar. Kan het dan zo zijn dat je erfenis nog naar je ex gaat? Ja, dat kan wel zo zijn. Met een echtscheiding of het staken van het samenwonen is nog niet automatisch jouw testament vervallen. Heb je een testament waarin jullie elkaar hadden aangewezen als erfgenaam? Dan moet je dat even goed nalezen. Het kan zijn dat je ex dan nog steeds je erfgenaam is.

Dat geldt ook als je alleen maar een samenlevingsovereenkomst had met twee testamenten.

Testament over je ex lezen

Wat is nu de tekst die je zoekt in het testament? Sommige testamenten spreken over het nalaten aan de echtgenoot, of de partner. Is de echtgenoot geen echtgenoot meer, of is een procedure tot echtscheiding aanhangig, dan vervalt de erfstelling. Een zelfde bepaling bestaat over de partner waar je mee samenwoont.


Maar let op! Als er dus geen bepaling in het testament staat dat die erfenis niet van toepassing is als jullie uit elkaar zijn, dan blijft dat testament van toepassing. Want er is geen enkele wettelijke regeling dat testamenten wijzigen door scheiding (trouwens ook niet door het huwelijk). Dus zelfs in de situatie dat je opnieuw trouwt kan het zijn dat je oude testament gewoon nog van kracht blijft.
Voor een scheiding van tafel en bed, of de situatie waarin de echtscheidingsprocedure wel is gestart, maar nog niet uitgesproken, moet deze bepaling expliciet zijn opgenomen. In onze modellen is dat natuurlijk het geval.

De oplossing

Je kunt ook het testament herroepen, dan is het wettelijk erfrecht van toepassing. Door een testament te herroepen weet je zeker dat het niet meer van toepassing is.
Je kan ook een nieuw alleenstaande testament opstellen. Een nieuw testament begint altijd met de bepaling dat je alle vorige testamenten herroept.

Minderjarige kinderen?

Hebben jullie minderjarige kinderen en ga jij dood? Dan is je ex de beheerder van jouw erfenis (minderjarigenbewind) totdat de kinderen meerderjarig worden. De andere ouder beschikt dus in de periode dat de kinderen minderjarig zijn over de erfenis. Hij/zij kan hier alles mee doen.
Wil je dat niet? Dan moet je een nieuw testament maken en daarin een andere beheerder aanwijzen.

Ex op een andere manier in testament

Het kan ook nog zijn dat je ex was aangewezen om bepaalde dingen te regelen na jouw overlijden. Denk bijvoorbeeld aan het uitvoeren van je uitvaart of het afhandelen van je erfenis. Heel vaak blijft juist die bepaling wel van kracht, ook al ben je uit elkaar. Dat zullen de meeste mensen niet willen, dat hun ex de uitvaart gaat regelen.

Is mijn testament geheim?

Ja zeker, de inhoud van je testament is geheim. Ook het feit dat je een testament hebt gemaakt is geheim. Het staat je vrij om zelf dit met mensen te delen. Niemand anders dan jijzelf kan de informatie achterhalen.

Testamentgeheim

geheim-testament

Het testamentgeheim bestaat uit twee delen.

Tijdens je leven is zelfs het feit dat je een testament gemaakt hebt geheim. Je hoeft het aan niemand te vertellen.

Het tweede deel van het testamentgeheim is de inhoud. Je hoeft de inhoud aan niemand bekend te maken. Je kan je testament ook zo vaak als je wilt wijzigen of zelfs helemaal herroepen.

Testament na overlijden

Na je overlijden kunnen de erfgenamen opvragen of er een testament was. Dat is dan niet meer geheim. Ook kunnen ze dan uitzoeken welke notaris dat testament bewaart.
Ze doen dit:

  • met een (online) formulier, met een kopie van de overlijdensakte. Deze vraag gaat naar het Centraal Testamenten Register in Den Haag. Die geeft antwoord op de vraag of er een testament is en zo ja bij welke notaris.
  • bij een notaris die dit tegen betaling voor hen uitzoekt. De notaris heeft online toegang tot het CTR.

Kopie van testament

Er is geen centrale opslag van testamenten. Het is niet mogelijk, ook niet voor de notaris, om online een testament in te zien. De notaris die het testament bewaart kan het inzien, of een afschrift geven aan een andere notaris. Ook belanghebbenden kunnen een afschrift vragen. Zij hebben slechts recht op het deel dat hun aangaat.
Nabestaanden en belanghebbenden kunnen na het overlijden aan de notaris vragen om de inhoud van het testament bekend te maken.

Zijn de kosten van de verklaring van erfrecht aftrekbaar van de erfbelasting?

Nee, deze kosten zijn niet aftrekbaar van de erfbelasting. Deze kosten horen niet tot de kosten die uit de boedel betaald kunnen worden. De kosten van de verklaring komen voor rekening van de opdrachtgever.

Kosten verklaring van erfrecht aftrekbaar?

aftrekbaar

Een verklaring van erfrecht kost geld. Je bent vaak verplicht door de bank om er een te laten opstellen. Dat geld gaat van de erfenis af. Kun je de kosten dus aftrekken van de erfbelasting?

Nee, dat kan niet. De kosten van de uitvaart kun je wel betalen uit de erfenis. De kosten die na de uitvaart komen zijn niet aftrekbaar. Deze kosten noemen we boedelkosten. Ze verlagen de erfenis voor de verdeling, maar ze zijn niet aftrekbaar.

Kosten gaan wel van de erfenis

De factuur voor de verklaring van erfrecht komt dus op naam van de contactpersoon. Die is verantwoordelijk voor de betaling. Het is logisch dat alle kosten die gemaakt zijn om de erfenis in kaart te brengen straks eerst betaald worden. Dus nadat alle kosten zijn betaald, resteert een bedrag dat verdeeld kan worden onder de erfgenamen.

De kosten zijn dus niet fiscaal aftrekbaar, maar verminderen wel de omvang van de erfenis. Dus tussen de erfgenamen zijn deze kosten wel onderling te verrekenen.

Gaan onze gemeenschappelijk spullen naar mijn partner als ik kom te overlijden?

Als dat is vastgelegd in een samenlevingscontract gaan de gemeenschappelijke spullen naar jouw partner. Dat kun je vaststellen met een verblijvingsbeding. Hebben jullie niets geregeld samen? Dan gaan jouw spullen naar jouw erfgenamen.

Verblijvingsbeding

Samenwonen en je partner overlijdt

Wij zijn niet getrouwd, maar wonen wel samen. Kan ik er voor zorgen dat als ik dood ga, onze gemeenschappelijke spullen voor mijn partner blijven? Je wilt immers dat jouw partner gewoon kan doorleven als jij overlijdt.

Ja, dat kan. Je moet dan een samenlevingscontract opstellen. Daarin neem je een zogeheten verblijvingsbeding op. Daarmee regel je het volgende. Als een van jullie komt te overlijden dan gaan alle spullen in de gemeenschappelijke huishouding automatisch naar jouw partner. Dat kan ook gelden voor een huis. Het is dus eigenlijk een soort minitestament waarin je partner de erfgenaam is van jullie gemeenschappelijke bezit.

Samenwonend en kinderen

Als jullie kinderen hebben of krijgen, dan moet je naast het samenlevingscontract ook twee testamenten maken. Anders loop je de kans dat de kinderen vóór jouw partner gaan.

Koopwoning verplicht tot testament

Dat is trouwens ook het geval als jullie een koopwoning hebben. Wil je dus dat jouw partner in de gemeenschappelijke koopwoning kan blijven wonen? Dan moeten jullie een testament opstellen. Dan gaat het volledige eigendom van de woning over op de langstlevende partner.

Wij hebben zelf al statuten gemaakt. Kunnen we die dan niet gebruiken?

Nee, die kan je helaas niet gebruiken. De notaris moet controleren of de eigen statuten voldoen aan de laatste wet- en regelgeving. Als de notaris dit moet controleren zit er meer werk in.

Statuten goedkoop omzetten in een akte?

Brief

Nee, je kan geen gebruik maken van eigen gemaakt statuten. Dat klinkt vreemd. Je hebt toch al het werk gedaan? Jullie hebben zelf statuten gemaakt op basis van een model dat je ergens online gevonden hebt.

Hoezo kan dat niet?

Een korte uitleg. Notarissen werken met modelstatuten. Dat kunnen hun eigen modellen zijn, of het model zoals onze site DoeHetZelfNotaris genereert. De notaris kent dat model. Het model is helemaal actueel en correct juridisch. De notaris hoeft er dus weinig aan te doen. Daarom is het zo goedkoop via onze site.

Als jij nu een ander model opstuurt dan moet de notaris dat helemaal doorlezen. Vervolgens moet hij dat mogelijk aanpassen aan de laatste wetgeving of aan zijn eigen inzichten. Dat is veel meer werk dan met zijn bekende standaardmodel werken. Tijd is geld. Je snapt al dat dit veel duurder gaat worden.

Stichting of vereniging oprichten

Je kunt wel uit andere statuten bijvoorbeeld de doelstelling kopiëren. Die kun je dan opnemen tijdens het invullen van de vragen op onze site.

De goedkoopste oplossing is dus om via onze site een stichting of vereniging op te richten. Kopieer de onderdelen uit jullie model op de juiste plek in het vragenformulier.

© 2026 · DoeHetZelfNotaris
  • Veilige gegevensoverdracht
  • SSL certificaat