Hoe kan ik aandelen overdragen?

8.4
Pablo van Klinken is notarieel jurist en ondernemer. Al jaren actief op het snijvlak tussen juridische dienstverlening, informatie en technologie. Zeer succesvol in het opzetten van commercieel werkende nieuwe initiatieven. Drijvende kracht achter DoeHetZelfNotaris. Afgestudeerd aan de Universiteit van Amsterdam in Nederlands Recht.
Hoe draag ik mijn aandelen in de BV over aan iemand anders?

Je verkoopt de aandelen met een overeenkomst. Daarna moet je de aandelen nog formeel leveren. Dat kan alleen via de notaris. Bij de notaris draag je de aandelen over.

Aandelen overdragen

Je kunt als aandeelhouder jouw aandelen van een besloten vennootschap in eigendom overdragen aan iemand anders. De nieuwe eigenaar wordt dan (ook) aandeelhouder van de vennootschap. Hoe draag je jouw aandelen over? Waar moet je op letten bij een aandelenoverdracht?

aandelen overdragen

Voorwaarden aandelenoverdracht

Het is belangrijk om alle overdrachtseisen na te leven. Dan voorkom je de situatie waarin de aandelen niet in eigendom zijn overgedragen, terwijl dat wel de bedoeling was. Wat zijn de voorwaarden voor een geldige aandelenoverdracht?

  1. Vanzelfsprekend moet je eigenaar zijn van de aandelen om deze aan iemand te kunnen overdragen. Je moet beschikkingsbevoegd zijn.
  2. Ook moet de levering van de aandelen bij een aandelenoverdracht altijd via een de notaris plaatsvinden. De notaris moet dan namelijk een notariële leveringsakte opstellen en laten ondertekenen.
  3. Bij de overdracht kan je ook te maken hebben met een eventuele blokkeringsregeling. Die moet je naleven. Dat zijn regels die de mogelijkheid van overdracht beperken. Afhankelijk van wat er in de statuten staat, moeten voor geldige overdracht de aandelen eerst worden aangeboden aan de medeaandeelhouders of goedkeuring van de medeaandeelhouders zijn gegeven. Raadpleeg eerst de statuten om te zien of en zo ja welke overdrachtsbeperkingen van toepassing zijn.
  4. Er moet ook een titel ten grondslag liggen aan de eigendomsoverdracht. Dat is meestal een schriftelijke koopovereenkomst. Hiermee spreekt de eigenaar van de aandelen met de koper af dat de eigenaar tegen een bepaalde prijs de aandelen aan de koper verkoopt.
  5. Het aandeelhoudersregister moet bijgewerkt. De vennootschap is verantwoordelijk voor het bijhouden van een correct en actueel register van aandeelhouders. Meestal doet de notaris dit voor je.

De koopovereenkomst hoeft niet een notariële akte te zijn.

Erkenning van aandelenlevering

Voor het mogen uitoefenen van aandeelhoudersrechten is eerst nog vereist dat de vennootschap de levering van de aandelen erkent. De levering en dus overdracht van een aandeel werkt wel van rechtswege. Bij de levering is dus in principe geen medewerking van de rechtspersoon of het bestuur nodig.

Overdracht, verkoop en uitgifte

Verwar de aandelenoverdracht niet met de aandelenverkoop. Met alleen een aandelenverkoop zijn de aandelen niet in eigendom overgedragen. Verwar de aandelenoverdracht ook niet met het uitgeven van aandelen of een aandelenemissie. Uitgifte van aandelen houdt in dat de rechtspersoon aandelen van zichzelf gaat uitgeven aan anderen. Die anderen worden aandeelhouders. De aandeelhouders kunnen hun aandelen dan vervolgens overdragen aan andere (rechts)personen.

Mag een executeur zelf een andere executeur benoemen?

Alleen als het testament dat bepaald, mag een executeur een extra executeur benoemen. Als het testament dat niet bepaalt is het niet mogelijk.

Executeur benoemt extra executeur

In jouw testament kan je iemand aanwijzen als executeur. Die persoon gaat jouw nalatenschap beheren en afwikkelen nadat je komt te overlijden. Soms is het wenselijk om meerdere executeurs jouw nalatenschap te laten afwikkelen, bijvoorbeeld bij een omvangrijke of complexe nalatenschap. Die wenselijkheid kan echter soms pas na jouw overlijden door de executeur worden vastgesteld. Mag de executeur na jouw overlijden zelf een extra executeur benoemen?

Testament bepaalt

In dit geval is het testament leidend voor welke bevoegdheden de executeur allemaal heeft. Je kunt in jouw testament bepalen dat de door jou aangewezen executeur bevoegd is om zelf een of meer executeurs te benoemen of toe te voegen. Alleen als jouw testament dat bepaalt, heeft de executeur dus de bevoegdheid om executeurs aan zich toe te voegen. Dat heet met een juridisch woord assumptie. Zijn er twee of meer executeurs, dan mogen zij ieder zelfstandig alle executeurswerkzaamheden alleen verrichten. In jouw testament kan je daarvan afwijken.

Het ligt voor de hand dat je in jouw testament ook kan bepalen wie de executeur in dat geval allemaal mag toevoegen als mede-executeur en in welke gevallen de executeur dat mag doen. Je kunt zelf beperkingen stellen aan de bevoegdheid van de executeur. Het stellen van veel voorwaarden kan echter wel leiden tot onduidelijkheid voor jouw nabestaanden en andere betrokkenen. Het is verstandig om in ieder geval in jouw testament een duidelijke taakverdeling te maken voor de mede-executeurs.

Executeur moet taak eerst aanvaarden

Degene die jij als executeur hebt aangewezen moet dan wel eerst zelf de executeurstaak hebben aanvaard. Pas dan wordt die persoon een executeur met executeursbevoegdheden, zoals de door jou toegekende bevoegdheid om zelf executeurs toe te voegen. Overigens is de executeur niet verplicht om de executeurstaak te aanvaarden.

Zelf meerdere executeurs benoemen

Je kunt ook besluiten om zelf meerdere executeurs rechtstreeks te benoemen in jouw testament. Dan bepaal jij zelf en niet de executeur of en zo ja wie als mede-executeur jouw nalatenschap mag gaan afwikkelen. Of het hebben van meerdere executeurs ook altijd praktisch is, is echter een andere vraag.

Hoe zit dat met het UBO-register?

Alle BV’s en andere rechtspersonen zoals stichtingen moeten verplicht registreren wie er bij hun uiteindelijk de belanghebbende zijn. Die registratie doe je in bij de Kamer van Koophandel. Je moet alle personen opgeven die eigenaar zijn of uiteindelijk het voor het zeggen hebben.

Alles wat je wilt weten over het UBO-register

Het UBO-register. Je hebt er vast wel eens van gehoord, maar wat is het exact? Hoe werkt dat en hoe doe je zelf een melding? Wil je alles weten over het UBO-register, je leest het hier.

Inhoud van UBO-register

Wat staat er in het UBO-register? Het UBO-register (Ulimate Beneficial Owner-register) is een openbaar register. In dit register is opgenomen wie de uiteindelijke belanghebbende of eigenaar (UBO) van een Nederlandse onderneming of rechtspersoon is. Dat zijn personen die meer dan 25% belang in een organisatie hebben.

Het gaat dus steeds om de natuurlijke persoon die uiteindelijk de zeggenschap heeft in een rechtspersoon. Ook al hangt er een kerstboom aan BV’s boven, het gaat om die uiteindelijke natuurlijke persoon. Van die persoon staan in het register straks de naam, geboortedatum, geboorteplaats, BSN en nog een aantal gegevens.

UBO is meer dan aandelen of bestuurder

Handen schudden

De UBO is in gedachten van de regeling iedereen die zeggenschap heeft over een organisatie. Formeel moet je dus alle personen melden die daadwerkelijk zeggenschap hebben. Een voorbeeld is dat zeggenschap over de aandelen in een BV via een overeenkomst bij iemand anders liggen. Dan is die persoon of organisatie de UBO. De organisatie die een bepaalde grote donateur laat meebeslissen? Dan is die mogelijk een UBO.

Deze werkelijkheid onttrekt zich aan controle. Om die redenen willen notarissen dan ook geen verantwoordelijkheid nemen voor de UBO-melding.

Persoonsgegevens en belang

In het UBO-register staan de persoonsgegevens van de UBO. Dat zijn de voor- en achternaam, geboortemaand en jaar, nationaliteit en woonstaat van de UBO. Ook staat erin wat de aard en omvang van het economisch belang van de uiteindelijke eigenaar is.

Wie moeten in het UBO-register worden ingeschreven? De overheid geeft aan dat dit bij een BV of NV bijvoorbeeld gaat om:

  • personen met meer dan 25% van de aandelen;
  • personen met meer dan 25% van de stemrechten;
  • en personen die de feitelijke zeggenschap over de onderneming

In het register moeten de UBO’s van rechtspersonen zoals Besloten Vennootschappen, stichtingen (ook STAK’s en ANBI’s!) en verenigingen komen te staan. Maar ook de UBO’s van Vennootschappen Onder Firma’s en maatschappen moeten worden geregistreerd.

Kamer van Koophandel

De informatie uit het UBO-register wordt door de onderneming of rechtspersoon zelf aangeleverd. Dat zijn in de praktijk de personen die de onderneming of rechtspersoon inschrijven in het handelsregister.

Het UBO-register maakt onderdeel uit van het handelsregister van de Kamer van Koophandel. Iedereen kan tegen betaling op naam van de onderneming of rechtspersoon via het handelsregister opzoeken wie de UBO is.

Wie mogen het UBO-register inzien?

Iedereen die betaalt kan een uitreksel uit het UBO-register opvragen. Dat is vergelijkbaar met het opvragen van een uittreksel uit het handelsregister. Je kan voorlopig niet andersom zoeken. Dus je kan niet op de naam Heineken vragen welke vennootschappen daaronder hangen.

Maar dat kunnen opsporingsinstanties wel. Zij kunnen op elke manier die ze willen gegevens uit het systeem halen. Door de koppeling op BSN of andere nummers zijn veel gegevens openbaar die dat nu niet zijn. Door de Europese koppeling kunnen ook buitenlandse organisaties in het register.

Waarom is er een UBO-register?

Het Nederlandse register is een uitvloeisel van Europese regelgeving. In alle lidstaten is een dergelijk register ingevoerd. De gegevens kunnen in heel Europa gekoppeld. Op deze manier is pan-Europees inzicht in de belangen in rechtspersonen. Doel is op deze manier beter en sneller op te kunnen treden tegen witwassen en terrorisme.

Wie is er verantwoordelijk voor de inhoud?

Dat is het zwakke punt van het register. De rechtspersonen zijn zelf verantwoordelijk voor de inhoud van hun melding aan het register. Het is niet zo dat notarissen of banken actief de gegevens controleren. Heel plat gezegd, de notaris controleert wel of een UBO 50% van de aandelen heeft in de akte die net is opgesteld. Maar het is niet de taak van de notaris om actief te achterhalen of de kersverse aandeelhouder misschien namens iemand anders handelde.

De UBO-verklaring die ja aflegt bij de notaris is dan ook zo opgesteld dat de notaris geen verantwoordelijkheid neemt voor de feitelijke juistheid.

Wie doet het onderhoud?

Niemand, of allen. Je bent als organisatie zelf verantwoordelijk om wijzigingen te melden. Dus komt er een nieuw bestuur bij de vereniging? Dan geef je een wijziging door aan het handelsregister, maar ook aan het UBO-register.

Dat is dan ook het geval als de aandelenverhouding wijzigt of de stemverhouding. Die wijziging kan inhouden dat iemand die eerst niet als UBO werd gezien, dat nu wel is. Het omslagpunt ligt bij een belang of zeggenschap van 25%.

Notarissen hebben een terugkoppelplicht. Constateren zij een feitelijke afwijking van de situatie in het UBO-register? Dan zij ze verplicht om hiervan melding te doen aan de KvK.

Hoe kom ik in het UBO?

Je moet als organisatie zelf melding maken. Dat moeten alle rechtspersonen doen voor maart 2022. Bij de oprichting van een nieuwe rechtspersoon doet de notaris dat direct voor je. Er is zelfs geen inschrijving mogelijk van rechtspersonen zonder UBO-melding.

Zelf doe je de melding bij de kamer van koophandel.

Hoe kom ik er achter wie de aandeelhouders zijn?

De aandeelhouders van een BV staan in het aandeelhoudersregister. Dat register is echter niet openbaar en ligt ter inzage bij de vennootschap. Je kan dus niet ergens opvragen wie de aandeelhouders zijn. Dat kan ook een notaris niet.

Aandeelhouders van een BV of NV

Hoe weet ik wie de aandeelhouder in een BV is

Het kan soms om wat voor reden dan ook handig zijn om te weten wie de aandeelhouders van een besloten vennootschap of naamloze vennootschap zijn. Bijvoorbeeld als je zaken doet of wilt doen met de vennootschap of als je een (potentiële) medeaandeelhouder bent. Maar ook als je beslag wilt leggen op aandelen. Hoe kom je er eigenlijk achter wie de aandeelhouders zijn? Is die informatie openbaar?

Intern aandeelhoudersregister

Het bestuur van een BV of NV moet een aandeelhoudersregister bijhouden. Dat register is op het kantoor van de vennootschap of digitaal in te zien. In dat register staat informatie over de aandeelhouders. Het bestuur van een NV hoeft alleen een aandeelhoudersregister bij te houden als de aandelen op naam zijn uitgegeven.

Maar het aandeelhoudersregister is niet openbaar. Het is een intern register. Bij een NV hebben alleen de aandeelhouders, vruchtgebruikers en pandhouders van aandelen recht op een uittreksel uit het register. Bij een BV is dat ook zo, maar bij een BV hebben personen die een vergaderrecht hebben binnen de aandeelhoudersvergadering ook recht op inzage. Dat zijn bijvoorbeeld houders van certificaten van aandelen (certificaathouders) die volgens de statuten vergaderrecht hebben. Als buitenstaander heb je in principe dus geen recht op inzage in het aandeelhoudersregister. De gegevens in het register over niet-volgestorte aandelen zijn wel ter inzage van iedereen.

De notaris houdt geen aandeelhoudersregister bij. Een landelijk centraal aandeelhoudersregister bij de Kamer van Koophandel is (nog) niet doorgevoerd.

Kamer van Koophandel

Brief

Ook via het handelsregister kan informatie over aandeelhouders worden gevonden.

Iedereen mag een uittreksel uit het handelsregister van de Kamer van Koophandel opvragen. In het uittreksel staat wie de aandeelhouders zijn. Je kunt ook tot een bepaalde hoogte concernrelaties inzien, dus hoe de moedermaatschappij en dochtermaatschappij verhoudingen zijn binnen een groep van vennootschappen. De informatie over aandeelhouders die je uit een KvK uittreksel kunt halen is echter wel beperkt. Je ziet bijvoorbeeld alleen informatie over de aandeelhouder als hij of de enige aandeelhouder van de vennootschap is, dus een 100% aandeelhouder. Daarom zitten er vaak minimaal twee aandeelhouders in een BV. Bij meerdere aandeelhouders kan je niet zien wie de aandeelhouders zijn (en hoeveel aandelen zij hebben). Je kunt in het uittreksel bijvoorbeeld ook niet zien of de bestuurder ook aandelen heeft.

UBO-register

Door inzage in het UBO-register is het mogelijk om de uiteindelijke belanghebbende of eigenaar van de onderneming te achterhalen. Hierin kun vinden wie bijvoorbeeld meer dan 25% van de aandelen of stemrechten heeft. Het UBO-register is in beheer bij de KvK.

Door een rechterlijke uitspraak eind 2022 is het UBO-register gesloten voor raadplegen. De openbare informatie is in strijd met de privacy AVG.

De conclusie is dat het in ieder geval op dit moment voor buitenstaanders niet eenvoudig is om (gedetailleerde) informatie over aandeelhouders en aandelenverhoudingen te verkrijgen.

Kunnen erfgenamen de betaling van een legaat uitstellen?

Ja. Er kan een betalingsregeling worden getroffen. Werkt de legataris hier niet aan mee? Dan kun je aan de rechter uitstel vragen. Dat kan alleen als er gewichtige redenen zijn.

Uitstel van betaling legaat

Het legaat geeft de legataris recht op ontvangst een geldbedrag of afgifte van goederen. De erfgenamen moeten dat legaat in principe uiterlijk zes maanden na het overlijden van de erflater aan jou als legataris afgeven. Het legaat gaat voor de erfenis. Maar wat nu als het betalen van dat geldbedrag erg bezwaarlijk of te belastend is voor de erfgenamen? Kunnen zij de betaling dan uitstellen of het geldbedrag in termijnen betalen?

Betalingsregeling tussen erfgenamen en legataris

Het staat de erfgenamen en de legataris vrij om in onderling overleg een betalingsregeling vast te stellen. Het is verstandig om die regeling dan wel schriftelijk vast te leggen. Dan voorkom je dat er later onenigheid kan ontstaan over het bestaan van de betalingsregeling en de afspraken die daarbij zijn gemaakt. Maar wat nu als de legataris niet wil meewerken aan een betalingstermijn?

Rechter vonnis

Betalingstermijn verzoeken aan de rechter

Als jullie er niet samen uitkomen, kunnen de erfgenamen besluiten om naar de rechter te stappen. De rechter kan op verzoek van de erfgenamen die het legaat moeten uitbetalen bepalen dat zij het geldbedrag pas na verloop van een bepaalde termijn of in termijnen moeten betalen.

Gewichtige redenen

De rechter mag niet zomaar een afwijkende betalingsregeling vaststellen. De erflater heeft de legataris nu eenmaal het recht op een legaat gegeven.

De rechter kan namelijk alleen een betalingstermijn op verzoek van de erfgenamen vaststellen, als er gewichtige redenen zijn die dat rechtvaardigen. Die redenen moeten dus rechtvaardigen dat de legataris pas langer dan na zes maanden recht heeft op uitbetaling van het legaat.

Wat zijn dan gewichtige redenen? Dat zijn bijvoorbeeld gevallen waarin er op het moment van de opeisbaarheid van het legaat onvoldoende geld is om tot uitbetaling te komen, maar een nog te verkopen object later veel geld opbrengt. Het gaat dan om spullen die zich niet voor directe verkoop lenen. In dat geval kun je van de legataris verlangen te wachten totdat dat object wordt verkocht.

Betalingsregeling later wijzigen

Overigens kan de rechter de betalingsregeling later nog wijzigen. Dat kan als er zich omstandigheden voordoen die ten tijde van het vaststellen van de betalingstermijn niet voorzien waren. De erfgenamen of de legataris kunnen dan aan de rechter verzoeken om de eerder vastgestelde betalingsregeling te wijzigen.

Mag een executeur zichzelf vervangen door een andere executeur?

Een executeur kan zichzelf niet vervangen, maar meestal wel een volmacht verlenen. In dat geval blijft de executeur verantwoordelijk. De werkzaamheden worden dan uitgevoerd door een ander.

Vervangen van executeur

In jouw testament kan je iemand aanwijzen als executeur. Die persoon gaat jouw nalatenschap beheren en afwikkelen. Soms kan of wil de door jou aangewezen executeur om wat voor reden dan ook zijn of haar taak niet meer uitoefenen. Mag de executeur in dat geval dan zelf een vervanger benoemen?

Testament bepaalt

zichzelf vervangen

In dit geval is het testament leidend voor welke bevoegdheden de executeur allemaal heeft. Je kunt in jouw testament bepalen dat de door jou aangewezen executeur bevoegd is om een vervangende executeur aan te wijzen. Alleen als jouw testament dat bepaalt, heeft de executeur dus de bevoegdheid om zichzelf te vervangen. Dat heet met een juridisch woord subrogatie.

Het ligt voor de hand dat je in jouw testament ook kan bepalen wie de executeur in dat geval in zijn of haar plaats mag stellen en onder welke voorwaarden dat mag. Het stellen van vele voorwaarden kan echter wel leiden tot onduidelijkheid voor de executeur. Daarom is het belangrijk om de bevoegdheid voor de executeur om zichzelf te laten vervangen zo duidelijk en zo ondubbelzinnig mogelijk te omschrijven.

Degene die jij als executeur hebt aangewezen moet dan wel eerst zelf de executeurstaak hebben aanvaard. Pas dan wordt die persoon een executeur met executeursbevoegdheden, zoals de door jou eventueel toegekende bevoegdheid om zichzelf te laten vervangen met een andere executeur. Overigens is de executeur niet verplicht om de executeurstaak te aanvaarden.

Zelf meerdere executeurs benoemen

Je kunt ook besluiten om zelf meerdere executeurs rechtstreeks te benoemen in jouw testament. Dan blijven de resterende executeurs bevoegd om jouw nalatenschap af te wikkelen, als een van de executeurs zijn of haar executeurstaak niet meer wil of kan uitvoeren. Je hebt dan zelf in de hand wie in de plaats treedt van een weggevallen executeur.

Executeur neemt ontslag

Het kan natuurlijk ook zo zijn dat executeur eerst aan de slag gaat en dan later ontslag wil nemen. Ook dan komt de vraag naar vervanging omhoog.

Hoe kan ik nalaten aan een goed doel?

Je kunt een goed doel opnemen in je testament. Je kunt het goede doel erfgenaam maken of een legaat nalaten. Let wel op of het goede doel de ANBI status heeft, dat scheelt veel erfbelasting.

Nalaten aan een Goed Doel

nalaten aan een goed doel

Er zijn twee manieren om na te laten aan een goed doel. Je geeft ze een legaat, dat is een vast bedrag in geld, of je maakt ze erfgenaam. Dat laatste is meestal in de vorm van een percentage van de erfenis.

Het voordeel van een legaat is dat het goede doel dit altijd kan aannemen. Er zijn namelijk in het algemeen geen verplichtingen aan verbonden. Het legaat gaat bovendien voor op de erfdelen van de andere erfgenamen.

Het nalaten aan een goed doel moet via een testament. In het testament moet je duidelijk omschrijven om welk goede doel het gaat. Je kunt dus niet opnemen ‘aan een goed doel’ en de keuze aan de erfgenamen laten. Of in het testament verwijzen naar een lijst met goede doelen die je regelmatig bijwerkt. Dat kan niet. Het moet duidelijk zijn omschreven.

Goed doel kan niet zuiver aanvaarden

Goede doelen mogen nooit zomaar een erfenis aanvaarden. Immers een erfenis bestaat uit bezittingen en schulden. Zij moeten dus zeker weten dat de organisatie niet per ongeluk zich opzadelt met schulden. De stichting moet dus beneficiair aanvaarden. Dit is bij de meeste stichtingen zelfs opgenomen in de statuten.

Je kunt het goede doel ook aanwijzen als executeur. Zeker grote goede doelen hebben hiervoor samenwerkingen met gespecialiseerde executeurs.

Waar je op moet letten

Heeft het goede doel de ANBI status? Alleen die organisaties zijn vrijgesteld van het betalen van erfbelasting. Zij kunnen dus iedere euro uit jouw nalatenschap besteden aan het doel.

Heeft de organisatie een CBF keur? Dat is geen noodzaak, maar het CBF controleert wel heel veel zaken. Alleen grotere organisaties kunnen voldoen aan alle eisen van het CBF.

Heb je de juiste gegevens? Je moet de formele naam opnemen, zoals die in het handelsregister staat. Liefst neem je ook het nummer van het handelsregister op en eventueel het RSIN. Waarom? Dit voorkomt heel veel gedoe na jouw overlijden.

stichting dierennood

Want een omschrijving als: “de dierenbescherming” is absoluut onvoldoende. Bedoelde je een regionale organisatie of de landelijke organisatie. Misschien bedoelde je een organisatie die iets doet voor dierenbescherming, maar kan dat ook de stichting dierennood zijn?

Wat goede doelen kunnen doen

Goede doelen kunnen zorgen dat het voor mensen makkelijker is om ze op te nemen in een testament. Dat kunnen ze doen door duidelijk alle benodigde gegevens op hun website te publiceren. Ze kunnen zich ook aansluiten bij onze site. Dan worden hun gegevens opgenomen in onze databank. Bij het maken van een testament is het dan een kwestie van simpel aanklikken. Alles staat gecontroleerd en wel in het testament.

Die Goede Doelen service bieden wij gratis aan goede doelen met een ANBI status.

Moet ik bij de benoeming van een executeur ook verplicht een executeursloon toekennen?

Nee, je hoeft een executeur niet te belonen. Is het iemand uit je familie of vriendenkring, dan betaal je meestal geen vergoeding. Het is natuurlijk niet zo dat jij kunt bepalen dat iemand het gratis moet doen. Wijs je een notaris aan, dan zal die het doen tegen het gebruikelijk uurtarief.

Executeursloon wel of niet verplicht

Je kunt in jouw testament ervoor kiezen om een executeur te benoemen die jouw nalatenschap gaat afwikkelen. Dat kost de executeur tijd en energie. Ben je verplicht om aan de executeur een vergoeding of executeursloon toe te kennen?

Schenken van geld

Executeursloon in testament

Je bent vrij om in jouw testament bepalingen op te nemen over de vergoeding voor de executeur. Zo kunt je ook bepalen dat de executeur géén recht heeft op een executeursloon. In een goed testament staat dan nadrukkelijk dat de executeur geen vergoeding ontvangt voor zijn werkzaamheden. Daarmee voorkom je zoveel mogelijk dat later onduidelijkheid kan ontstaan over het wel of geen recht hebben op betaling.

Als je het executeursloon hebt uitgesloten, kan de executeur naderhand ook geen aanspraak maken op een een vergoeding. Dat zou namelijk in strijd zijn met jouw wensen. Dat neemt niet weg dat een vergoeding voor de executeur in sommige gevallen wel redelijk kan zijn. Soms kan het geen recht hebben op een beloning een doorslaggevende reden zijn voor de executeur om zijn of haar benoeming wel of niet te aanvaarden. Je moet als executeur dus altijd vooraf informeren naar een eventuele beloning.

Let op: de executeur heeft wel recht op een vergoeding van de kosten die hij of zij heeft gemaakt bij de uitvoering van de executeurstaak. Dat kun je ook in een testament niet beperken, dat zou onredelijk zijn.

Wettelijke beloning

Er bestaat ook nog zo iets als de wettelijke beloning. Die is van toepassing als je dat hebt opgenomen in jouw testament, of helemaal niets hebt opgenomen over de beloning. Die wettelijke beloning is 1% van het vermogen van de erflater op het moment dat hij of zij is komen te overlijden. Er zijn verschillende andere redelijke beloningen mogelijk.

Is het nalatenschap van een vast bedrag in een legaat gebruikelijk?

In een legaat kun je een vast bedrag opnemen. Dit kan voor problemen zorgen als het legaat hoger is dan de nalatenschap.

Vast legaat nalaten

In jouw testament of via een los legaat kun je aan jouw dierbaren een legaat nalaten. Bijvoorbeeld een kleinkindlegaat aan jouw kleinkinderen. Daarmee laat je een specifiek vast geldbedrag of object na aan iemand die jijzelf hebt aangewezen. Die persoon mag na jouw overlijden dat geldbedrag opeisen. Maar op het moment dat je het legaat opstelt, is niet zeker of er na jouw overlijden voldoende vermogen beschikbaar is voor de legataris. Je laat bijvoorbeeld een legaat na van €50.000,-, maar de nalatenschap is maar €25.000,-. Wat ontvangt de legataris dan?

Is het gebruikelijk dat je in jouw legaat een vast geldbedrag noemt?

vast bedrag

Vast geldbedrag

Een legaat is inderdaad vast. Als het legaat wordt opgeëist, dan heeft de legataris recht op ontvangst van het door jou genoemde geldbedrag. Het legaat gaat voor op (de rest van) de erfgenamen. Een legaat is namelijk een schuld van de nalatenschap. Is er te weinig in de nalatenschap, dan worden de legaten verminderd. Dit is geregeld in artikel 4:120 van het Burgerlijk Wetboek.

In het testament kan hiervan worden afgeweken door een specifieke bepaling op te nemen.

  • Optie 1: alle legaten worden verminderd
  • Optie 2: de laatste legatarissen krijgen niets

Er ontstaat dus geen schuld voor de erfgenamen tegenover de legataris. Met andere woorden hoeven de erfgenamen de legataris niet te betalen, als er onvoldoende overblijft voor de legataris. Gevolg is wel dat de erfgenaam ook niets ontvangt, omdat er niets meer in de nalatenschap zit.

Bedrag gekoppeld aan vrijstelling

In plaats van een exact bedrag kun je ook opnemen dat een legaat even groot is als de “maximale vrijstelling voor de erfbelasting” voor een bepaalde persoon of groep personen. Dan is de hoogte dus pas te bepalen bij jouw overlijden. Je profiteert dan maximaal van de fiscale vrijstelling. Er zijn ook varianten waarbij de andere erfgenamen op dat moment nog kunnen schuiven met legaten en erfdelen.

Legitieme portie voor kinderen

Let wel op: kinderen van de erflater kunnen zich beroepen op de legitieme portie. Die gaat dan wel voor de legaten. Dus als er door de uitkering van de legaten te weinig overblijft voor de kinderen, dan moeten de legaten ook gekort. Je kunt hier dus niet mee voorkomen dat een onterfd kind helemaal niets ontvangt.

Kan je meer dan één keer lid zijn van dezelfde vereniging?

Nee, je bent maar één keer lid en je hebt maar één stem. Je kan in de statuten regelen dat er verschillende soorten leden zijn. Maar hier zijn forse beperkingen op.

Meervoudig lidmaatschap en stemrecht bij VvE

meervoudig lidmaatschap

Een verenigingslid kan maar éénmaal lid zijn van een vereniging. Een dubbel (of drie-, vier- of vijfvoudig) lidmaatschap is dus niet mogelijk. Het is wel mogelijk dat een lid meer dan één stem, dus een meervoudig stemrecht kan hebben. Dan heb je dus meer stemmen bij de besluitvorming in de algemene vergadering. Dat moet dan wel uitdrukkelijk in de (schriftelijke) statuten staan. In dat geval wordt afgeweken van het uitgangspunt dat ieder lid één stem heeft. Het staat ook bekend onder de Engelse term “one man one vote”. Dit beginsel staat in artikel 38 lid 1 van Boek 2 BW. Na oprichting kan dat alsnog gewijzigd met een statutenwijziging.

Vereniging van Eigenaren van vakantieparken

Bij verenigingen van eigenaren van vakantieparken is de stemverhouding meestal als volgt. In de statuten staat dan (meestal) dat aan elke bungalow (vakantiewoning) één lidmaatschap is verbonden. De rechtbank Leeuwarden heeft hierover bepaald dat dit niet betekent dat een persoon met meerdere bungalows dan ook meervoudig lidmaatschap en meervoudig stemrecht heeft. Meervoudig lidmaatschap van dezelfde vereniging is namelijk niet mogelijk en meervoudig stemrecht kan alleen als de statuten dat uitdrukkelijk bepalen.

© 2026 · DoeHetZelfNotaris
  • Veilige gegevensoverdracht
  • SSL certificaat